{"id":15734,"date":"2026-09-26T15:52:22","date_gmt":"2026-09-26T15:52:22","guid":{"rendered":"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/?p=15734"},"modified":"2026-09-26T15:53:26","modified_gmt":"2026-09-26T15:53:26","slug":"giardino-di-ninfa-storia-ruderi-natura","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/giardino-di-ninfa-storia-ruderi-natura\/","title":{"rendered":"Il Giardino di Ninfa: una visita imperdibile tra storia, ruderi e meraviglie naturali nel cuore del Lazio"},"content":{"rendered":"\n<p>Il Giardino di Ninfa, in provincia di Latina e a poco pi\u00f9 di un\u2019ora da <a href=\"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/category\/roma\/\">Roma<\/a>, \u00e8 la tappa ideale per approfittare delle belle giornate che annunciano le famose ottobrate romane.<\/p>\n\n\n\n<p>Se siete amanti della natura o se desiderate semplicemente passare qualche ora immersi nel verde tra storia e natura questa \u00e8 la tappa ideale per voi.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<h2 class=\"wp-block-heading\"><strong>Storia e curiosit\u00e0 del Giardino di Ninfa.<\/strong><\/h2>\n\n\n\n<p>Il Una guida specializzata vi accompagner\u00e0 in un percorso suggestivo, narrandovi storie e curiosit\u00e0, tra alberi secolari e splendidi fiori.&nbsp;All\u2019armonia di questo luogo magico contribuiscono il lago, i ruscelli e una fauna variegata, ma non solo.<\/p>\n\n\n\n<p>Il Giardino di Ninfa, infatti, nasce su un luogo in cui storia e leggenda si intrecciano. Il&nbsp;<strong>nome \u201cNinfa<\/strong>\u201d sembra derivare da un antico tempio romano dedicato alle divinit\u00e0 delle acque sorgive, un dettaglio che ancora oggi alimenta l\u2019aura quasi fiabesca del sito.&nbsp;<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"alignright size-full\"><div class=\"wpcp-wp-lightbox-host wpcp-advanced-image-lightbox-icon-hover\"><a class=\"wpcp-wp-lightbox-image-link\" href=\"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/Giardino-di-Ninfa_9.webp\" data-wpcp-wp-lb-image=\"1\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"310\" height=\"552\" src=\"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/Giardino-di-Ninfa_9.webp\" alt=\"\" class=\"wp-image-15737\" srcset=\"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/Giardino-di-Ninfa_9.webp 310w, https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/Giardino-di-Ninfa_9-168x300.webp 168w\" sizes=\"(max-width: 310px) 100vw, 310px\" \/><\/a><a href=\"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/Giardino-di-Ninfa_9.webp\" data-fancybox=\"wpcp-wp-img-15737\" class=\"wpcp-lightbox-trigger wpcp-advanced-image-lightbox-icon wpcp-position-top-right wpcp-advanced-image-lightbox-icon-hover wpcp-global-lightbox-icon wpcp-lightbox-icon--global wpcp-lb-icon-style-default\" data-wpcp-lb-icon-source=\"global\" aria-label=\"Open image in lightbox\" data-thumb-src=\"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/Giardino-di-Ninfa_9-168x300.webp\" data-wpcp-lb-single=\"1\"><span class=\"wpcp-icon-container\"><svg viewBox=\"0 0 20 20\"><path d=\"M17.6585 16.025L14.2437 12.6198C15.1716 11.3338 15.6121 9.7613 15.4871 8.1819C15.362 6.60251 14.6795 5.11847 13.5607 3.99351C12.936 3.36206 12.1916 2.86066 11.3709 2.51845C10.5502 2.17623 9.66952 2 8.77995 2C7.89039 2 7.00969 2.17623 6.18899 2.51845C5.36829 2.86066 4.62395 3.36206 3.99919 3.99351C3.36594 4.61649 2.86312 5.35871 2.51992 6.17708C2.17673 6.99545 2 7.87365 2 8.76068C2 9.64772 2.17673 10.5259 2.51992 11.3443C2.86312 12.1627 3.36594 12.9049 3.99919 13.5279C5.11957 14.6901 6.62279 15.4103 8.23285 15.5562C9.84291 15.7022 11.4517 15.2641 12.7639 14.3224L16.1788 17.7275C16.3849 17.9034 16.6473 18 16.9186 18C17.1899 18 17.4523 17.9034 17.6585 17.7275C18.1138 17.16 18.1138 16.5925 17.6585 16.025ZM5.59278 12.0523C5.16258 11.6298 4.82094 11.1263 4.58774 10.5709C4.35455 10.0156 4.23446 9.41951 4.23446 8.81744C4.23446 8.21536 4.35455 7.6193 4.58774 7.06394C4.82094 6.50859 5.16258 6.00503 5.59278 5.58257C6.01644 5.15359 6.52144 4.81292 7.07838 4.58039C7.63532 4.34786 8.23308 4.22811 8.83687 4.22811C9.44066 4.22811 10.0384 4.34786 10.5954 4.58039C11.1523 4.81292 11.6573 5.15359 12.081 5.58257C12.5112 6.00503 12.8528 6.50859 13.086 7.06394C13.3192 7.6193 13.4393 8.21536 13.4393 8.81744C13.4393 9.41951 13.3192 10.0156 13.086 10.5709C12.8528 11.1263 12.5112 11.6298 12.081 12.0523C11.6573 12.4813 11.1523 12.822 10.5954 13.0545C10.0384 13.287 9.44066 13.4068 8.83687 13.4068C8.23308 13.4068 7.63532 13.287 7.07838 13.0545C6.52144 12.822 6.01644 12.4813 5.59278 12.0523Z\" \/><\/svg><\/span><\/a><\/div><\/figure><\/div>\n\n\n<p>Nel&nbsp;<strong>Medioevo<\/strong>&nbsp;Ninfa divenne una citt\u00e0 strategica grazie alla via pedemontana, alternativa alla Via Appia resa spesso difficile dalle paludi, e conobbe un periodo di grande importanza politica ed economica sotto diverse famiglie nobiliari, tra cui i Tuscolo, i Frangipane, i Colonna e infine i Caetani.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Nel 1298 papa Bonifacio VIII, nato Benedetto Caetani, acquist\u00f2 Ninfa per il nipote Pietro II, avviando il lungo legame tra il casato e questo territorio. La svolta drammatica arriv\u00f2 nel 1382, quando&nbsp;<strong>la citt\u00e0&nbsp;<\/strong>non venne pi\u00f9 ricostruita<strong>&nbsp;a causa del saccheggio durante il Grande Scisma<\/strong>&nbsp;e della malaria che infestava la pianura pontina. Ninfa si trasform\u00f2 cos\u00ec in una suggestiva \u201c<strong>citt\u00e0 fantasma\u201d<\/strong>, con chiese, mura e torri lentamente avvolte dalla vegetazione.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Tra Cinquecento e Seicento&nbsp;<\/strong>i Caetani tentarono di recuperare il sito con un \u201c<strong>giardino delle delizie<\/strong>\u201d, ma fu solo tra la fine&nbsp;<strong>dell\u2019Ottocento e il Novecento<\/strong>&nbsp;che&nbsp;<strong>Ada Bootle Wilbraham, Gelasio Caetani, Marguerite Chapin<\/strong>&nbsp;e poi&nbsp;<strong>Lelia Caetani<\/strong>&nbsp;trasformarono le rovine in un giardino romantico all\u2019inglese, valorizzando l\u2019incontro tra pietra, acqua e piante senza cancellare la memoria medievale.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\"><strong>Lelia Caetani e l\u2019anima poetica del giardino<\/strong><\/h3>\n\n\n\n<p>Uno dei personaggi pi\u00f9 affascinanti che hanno contribuito alla bellezza del luogo \u00e8 stata certamente&nbsp;<strong>Lelia Caetani<\/strong>. Nata a Parigi nel 1913 e scomparsa nel 1977, fu l\u2019ultima erede della storica famiglia Caetani e una figura decisiva nella trasformazione definitiva di Ninfa in quel paesaggio sospeso tra rovina, arte e natura che oggi viene considerato&nbsp;<strong>uno dei giardini pi\u00f9 suggestivi al mondo.&nbsp;<\/strong><\/p>\n\n\n\n<p>Figlia di Roffredo Caetani, duca di Sermoneta e compositore, e della scrittrice e mecenate Marguerite Chapin, crebbe in un ambiente colto e internazionale, vicino alla letteratura, alla musica e alle arti figurative. Tale prestigiosa formazione, unitamente alla sua sensibilit\u00e0 di pittrice, influenz\u00f2 profondamente il modo in cui interpret\u00f2 il giardino. Lelia, infatti, non lo consider\u00f2 mai&nbsp;&nbsp;come uno spazio da ordinare rigidamente, ma come una grande composizione vivente, fatta di colori, trasparenze, scorci e fioriture disposte con equilibrio naturale.&nbsp;<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"alignright size-full is-resized\"><div class=\"wpcp-wp-lightbox-host wpcp-advanced-image-lightbox-icon-hover\"><a class=\"wpcp-wp-lightbox-image-link\" href=\"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/Giardino-di-Ninfa_2.webp\" data-wpcp-wp-lb-image=\"1\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"552\" height=\"310\" src=\"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/Giardino-di-Ninfa_2.webp\" alt=\"\" class=\"wp-image-15738\" style=\"width:454px;height:auto\" srcset=\"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/Giardino-di-Ninfa_2.webp 552w, https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/Giardino-di-Ninfa_2-300x168.webp 300w\" sizes=\"(max-width: 552px) 100vw, 552px\" \/><\/a><a href=\"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/Giardino-di-Ninfa_2.webp\" data-fancybox=\"wpcp-wp-img-15738\" class=\"wpcp-lightbox-trigger wpcp-advanced-image-lightbox-icon wpcp-position-top-right wpcp-advanced-image-lightbox-icon-hover wpcp-global-lightbox-icon wpcp-lightbox-icon--global wpcp-lb-icon-style-default\" data-wpcp-lb-icon-source=\"global\" aria-label=\"Open image in lightbox\" data-thumb-src=\"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/Giardino-di-Ninfa_2-300x168.webp\" data-wpcp-lb-single=\"1\"><span class=\"wpcp-icon-container\"><svg viewBox=\"0 0 20 20\"><path d=\"M17.6585 16.025L14.2437 12.6198C15.1716 11.3338 15.6121 9.7613 15.4871 8.1819C15.362 6.60251 14.6795 5.11847 13.5607 3.99351C12.936 3.36206 12.1916 2.86066 11.3709 2.51845C10.5502 2.17623 9.66952 2 8.77995 2C7.89039 2 7.00969 2.17623 6.18899 2.51845C5.36829 2.86066 4.62395 3.36206 3.99919 3.99351C3.36594 4.61649 2.86312 5.35871 2.51992 6.17708C2.17673 6.99545 2 7.87365 2 8.76068C2 9.64772 2.17673 10.5259 2.51992 11.3443C2.86312 12.1627 3.36594 12.9049 3.99919 13.5279C5.11957 14.6901 6.62279 15.4103 8.23285 15.5562C9.84291 15.7022 11.4517 15.2641 12.7639 14.3224L16.1788 17.7275C16.3849 17.9034 16.6473 18 16.9186 18C17.1899 18 17.4523 17.9034 17.6585 17.7275C18.1138 17.16 18.1138 16.5925 17.6585 16.025ZM5.59278 12.0523C5.16258 11.6298 4.82094 11.1263 4.58774 10.5709C4.35455 10.0156 4.23446 9.41951 4.23446 8.81744C4.23446 8.21536 4.35455 7.6193 4.58774 7.06394C4.82094 6.50859 5.16258 6.00503 5.59278 5.58257C6.01644 5.15359 6.52144 4.81292 7.07838 4.58039C7.63532 4.34786 8.23308 4.22811 8.83687 4.22811C9.44066 4.22811 10.0384 4.34786 10.5954 4.58039C11.1523 4.81292 11.6573 5.15359 12.081 5.58257C12.5112 6.00503 12.8528 6.50859 13.086 7.06394C13.3192 7.6193 13.4393 8.21536 13.4393 8.81744C13.4393 9.41951 13.3192 10.0156 13.086 10.5709C12.8528 11.1263 12.5112 11.6298 12.081 12.0523C11.6573 12.4813 11.1523 12.822 10.5954 13.0545C10.0384 13.287 9.44066 13.4068 8.83687 13.4068C8.23308 13.4068 7.63532 13.287 7.07838 13.0545C6.52144 12.822 6.01644 12.4813 5.59278 12.0523Z\" \/><\/svg><\/span><\/a><\/div><\/figure><\/div>\n\n\n<p>Per comprendere il suo lavoro bisogna ricordare anche l\u2019antico \u201cgiardino delle delizie\u201d voluto nel Cinquecento dal cardinale Nicol\u00f2 III Caetani: un&nbsp;<strong>hortus conclusus<\/strong>, cio\u00e8 un giardino chiuso da mura e organizzato con impianto regolare, nato accanto alla rocca medievale per coltivare&nbsp;<strong>specie pregiate<\/strong>, soprattutto agrumi, tra cui il Citrus Cajetani.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Nel Seicento il duca Francesco IV ne cur\u00f2 fontane e giochi d\u2019acqua, ma la&nbsp;<strong>malaria<\/strong>&nbsp;impose un nuovo abbandono. Lelia raccolse questa lunga eredit\u00e0 senza copiarla e insieme alla madre Marguerite introdusse magnolie, rose rampicanti e altre specie, realizzando cos\u00ec un giardino che permettesse alle piante di dialogare con i ruderi medievali, il fiume, la luce e altri specchi d\u2019acqua.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Il suo gesto pi\u00f9 lungimirante arriv\u00f2 nel 1972, quando istitu\u00ec la&nbsp;<strong>Fondazione Roffredo Caetani<\/strong>&nbsp;per tutelare la memoria del casato e garantire la conservazione del Giardino di Ninfa e del Castello di Sermoneta, affidando cos\u00ec al futuro non solo un patrimonio botanico, ma anche un luogo della memoria, della poesia e della storia.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\"><strong>I ruderi della citt\u00e0 medievale di Ninfa<\/strong><\/h3>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"alignright size-full is-resized\"><div class=\"wpcp-wp-lightbox-host wpcp-advanced-image-lightbox-icon-hover\"><a class=\"wpcp-wp-lightbox-image-link\" href=\"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/Giardino-di-Ninfa_4.webp\" data-wpcp-wp-lb-image=\"1\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"552\" height=\"310\" src=\"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/Giardino-di-Ninfa_4.webp\" alt=\"\" class=\"wp-image-15739\" style=\"width:416px;height:auto\" srcset=\"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/Giardino-di-Ninfa_4.webp 552w, https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/Giardino-di-Ninfa_4-300x168.webp 300w\" sizes=\"(max-width: 552px) 100vw, 552px\" \/><\/a><a href=\"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/Giardino-di-Ninfa_4.webp\" data-fancybox=\"wpcp-wp-img-15739\" class=\"wpcp-lightbox-trigger wpcp-advanced-image-lightbox-icon wpcp-position-top-right wpcp-advanced-image-lightbox-icon-hover wpcp-global-lightbox-icon wpcp-lightbox-icon--global wpcp-lb-icon-style-default\" data-wpcp-lb-icon-source=\"global\" aria-label=\"Open image in lightbox\" data-thumb-src=\"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/Giardino-di-Ninfa_4-300x168.webp\" data-wpcp-lb-single=\"1\"><span class=\"wpcp-icon-container\"><svg viewBox=\"0 0 20 20\"><path d=\"M17.6585 16.025L14.2437 12.6198C15.1716 11.3338 15.6121 9.7613 15.4871 8.1819C15.362 6.60251 14.6795 5.11847 13.5607 3.99351C12.936 3.36206 12.1916 2.86066 11.3709 2.51845C10.5502 2.17623 9.66952 2 8.77995 2C7.89039 2 7.00969 2.17623 6.18899 2.51845C5.36829 2.86066 4.62395 3.36206 3.99919 3.99351C3.36594 4.61649 2.86312 5.35871 2.51992 6.17708C2.17673 6.99545 2 7.87365 2 8.76068C2 9.64772 2.17673 10.5259 2.51992 11.3443C2.86312 12.1627 3.36594 12.9049 3.99919 13.5279C5.11957 14.6901 6.62279 15.4103 8.23285 15.5562C9.84291 15.7022 11.4517 15.2641 12.7639 14.3224L16.1788 17.7275C16.3849 17.9034 16.6473 18 16.9186 18C17.1899 18 17.4523 17.9034 17.6585 17.7275C18.1138 17.16 18.1138 16.5925 17.6585 16.025ZM5.59278 12.0523C5.16258 11.6298 4.82094 11.1263 4.58774 10.5709C4.35455 10.0156 4.23446 9.41951 4.23446 8.81744C4.23446 8.21536 4.35455 7.6193 4.58774 7.06394C4.82094 6.50859 5.16258 6.00503 5.59278 5.58257C6.01644 5.15359 6.52144 4.81292 7.07838 4.58039C7.63532 4.34786 8.23308 4.22811 8.83687 4.22811C9.44066 4.22811 10.0384 4.34786 10.5954 4.58039C11.1523 4.81292 11.6573 5.15359 12.081 5.58257C12.5112 6.00503 12.8528 6.50859 13.086 7.06394C13.3192 7.6193 13.4393 8.21536 13.4393 8.81744C13.4393 9.41951 13.3192 10.0156 13.086 10.5709C12.8528 11.1263 12.5112 11.6298 12.081 12.0523C11.6573 12.4813 11.1523 12.822 10.5954 13.0545C10.0384 13.287 9.44066 13.4068 8.83687 13.4068C8.23308 13.4068 7.63532 13.287 7.07838 13.0545C6.52144 12.822 6.01644 12.4813 5.59278 12.0523Z\" \/><\/svg><\/span><\/a><\/div><\/figure><\/div>\n\n\n<p>I ruderi che accompagnano il percorso nel Giardino di Ninfa sono ci\u00f2 che resta dell\u2019<strong>antica citt\u00e0 medievale<\/strong>, un borgo un tempo ricco e strategico, poi distrutto nel 1382 e progressivamente abbandonato per la malaria. La presenza pi\u00f9 imponente \u00e8 quella della&nbsp;<strong>cinta muraria<\/strong>, delle torri e del castello, legati alla funzione difensiva della citt\u00e0. Accanto a questi resti si riconoscono anche&nbsp;<strong>l\u2019antico municipio<\/strong>, poi utilizzato dai Caetani come dimora di campagna,&nbsp;<strong>tratti di abitazioni, ponti<\/strong>&nbsp;e strutture connesse all\u2019uso dell\u2019acqua, fondamentale per mulini, ferriere, concerie e altre attivit\u00e0 produttive.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Il cuore pi\u00f9 suggestivo dei ruderi \u00e8 per\u00f2 costituito dalle&nbsp;<strong>chiese medievali,<\/strong>&nbsp;tra cui spicca la pi\u00f9 celebre,&nbsp;<strong>Santa Maria Maggiore<\/strong>&nbsp;dove<strong>&nbsp;<\/strong>nel 1159 vi fu incoronato pontefice Alessandro III.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Lungo il percorso se ne percepiscono la navata e l\u2019abside, un tempo decorate da affreschi poi distaccati nel 1971 e trasferiti al Castello Caetani di Sermoneta per ragioni conservative.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Anche le altre chiese raccontano la continuit\u00e0 della vita spirituale del borgo: dopo la distruzione della citt\u00e0 continuarono infatti a essere officiate dagli abitanti delle colline vicine per tutto il Quattrocento e parte del Cinquecento, prima dell\u2019abbandono definitivo.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Proprio questa compresenza di mura, edifici civili, ponti, chiese e acque rende Ninfa diversa da un semplice giardino. Qui, infatti, ogni rudere non \u00e8 un ornamento scenografico, ma una traccia concreta di una citt\u00e0 viva, con funzioni politiche, religiose, economiche e quotidiane, che la vegetazione non cancella ma abbraccia.<\/p>\n\n\n\n<h3 class=\"wp-block-heading\"><strong>Flora, fauna e biodiversit\u00e0 del Giardino di Ninfa<\/strong><\/h3>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"alignright size-full is-resized\"><div class=\"wpcp-wp-lightbox-host wpcp-advanced-image-lightbox-icon-hover\"><a class=\"wpcp-wp-lightbox-image-link\" href=\"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/Giardino-di-Ninfa_5.webp\" data-wpcp-wp-lb-image=\"1\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"552\" height=\"310\" src=\"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/Giardino-di-Ninfa_5.webp\" alt=\"\" class=\"wp-image-15740\" style=\"width:431px;height:auto\" srcset=\"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/Giardino-di-Ninfa_5.webp 552w, https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/Giardino-di-Ninfa_5-300x168.webp 300w\" sizes=\"(max-width: 552px) 100vw, 552px\" \/><\/a><a href=\"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/Giardino-di-Ninfa_5.webp\" data-fancybox=\"wpcp-wp-img-15740\" class=\"wpcp-lightbox-trigger wpcp-advanced-image-lightbox-icon wpcp-position-top-right wpcp-advanced-image-lightbox-icon-hover wpcp-global-lightbox-icon wpcp-lightbox-icon--global wpcp-lb-icon-style-default\" data-wpcp-lb-icon-source=\"global\" aria-label=\"Open image in lightbox\" data-thumb-src=\"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/Giardino-di-Ninfa_5-300x168.webp\" data-wpcp-lb-single=\"1\"><span class=\"wpcp-icon-container\"><svg viewBox=\"0 0 20 20\"><path d=\"M17.6585 16.025L14.2437 12.6198C15.1716 11.3338 15.6121 9.7613 15.4871 8.1819C15.362 6.60251 14.6795 5.11847 13.5607 3.99351C12.936 3.36206 12.1916 2.86066 11.3709 2.51845C10.5502 2.17623 9.66952 2 8.77995 2C7.89039 2 7.00969 2.17623 6.18899 2.51845C5.36829 2.86066 4.62395 3.36206 3.99919 3.99351C3.36594 4.61649 2.86312 5.35871 2.51992 6.17708C2.17673 6.99545 2 7.87365 2 8.76068C2 9.64772 2.17673 10.5259 2.51992 11.3443C2.86312 12.1627 3.36594 12.9049 3.99919 13.5279C5.11957 14.6901 6.62279 15.4103 8.23285 15.5562C9.84291 15.7022 11.4517 15.2641 12.7639 14.3224L16.1788 17.7275C16.3849 17.9034 16.6473 18 16.9186 18C17.1899 18 17.4523 17.9034 17.6585 17.7275C18.1138 17.16 18.1138 16.5925 17.6585 16.025ZM5.59278 12.0523C5.16258 11.6298 4.82094 11.1263 4.58774 10.5709C4.35455 10.0156 4.23446 9.41951 4.23446 8.81744C4.23446 8.21536 4.35455 7.6193 4.58774 7.06394C4.82094 6.50859 5.16258 6.00503 5.59278 5.58257C6.01644 5.15359 6.52144 4.81292 7.07838 4.58039C7.63532 4.34786 8.23308 4.22811 8.83687 4.22811C9.44066 4.22811 10.0384 4.34786 10.5954 4.58039C11.1523 4.81292 11.6573 5.15359 12.081 5.58257C12.5112 6.00503 12.8528 6.50859 13.086 7.06394C13.3192 7.6193 13.4393 8.21536 13.4393 8.81744C13.4393 9.41951 13.3192 10.0156 13.086 10.5709C12.8528 11.1263 12.5112 11.6298 12.081 12.0523C11.6573 12.4813 11.1523 12.822 10.5954 13.0545C10.0384 13.287 9.44066 13.4068 8.83687 13.4068C8.23308 13.4068 7.63532 13.287 7.07838 13.0545C6.52144 12.822 6.01644 12.4813 5.59278 12.0523Z\" \/><\/svg><\/span><\/a><\/div><\/figure><\/div>\n\n\n<p>Nel corso della visita guidata, vi verr\u00e0 specificato in pi\u00f9 occasioni che la forza pi\u00f9 sorprendente del Giardino di Ninfa \u00e8 il suo&nbsp;<strong>equilibrio naturale<\/strong>. Non si tratta soltanto di un luogo \u201cbello\u201d, ma di un ecosistema delicatissimo in cui acqua, rovine e microclima hanno permesso la crescita di una vegetazione straordinariamente varia.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Nel giardino&nbsp;<strong>convivono circa 1.300 specie di piante ed essenze floreali<\/strong>&nbsp;provenienti da molte parti del mondo: salici, pioppi, olivi, aranci, limoni e melograni convivono con aceri giapponesi, betulle, alberi dei tulipani, bamb\u00f9, ciliegi ornamentali, magnolie, rose, peonie, lavanda, salvia e rosmarino.&nbsp;<\/p>\n\n\n\n<p>Una delle curiosit\u00e0 pi\u00f9 interessanti \u00e8 che la scelta delle specie non rispondeva solo a criteri botanici, ma anche&nbsp;<strong>estetici e quasi pittorici<\/strong>: colori delle foglie, portamento degli alberi, tempi di fioritura, riflessi sull\u2019acqua e rapporto con le pietre antiche furono pensati per creare un paesaggio mutevole, diverso in ogni stagione.&nbsp;<\/p>\n\n\n<div class=\"wp-block-image\">\n<figure class=\"alignright size-full is-resized\"><div class=\"wpcp-wp-lightbox-host wpcp-advanced-image-lightbox-icon-hover\"><a class=\"wpcp-wp-lightbox-image-link\" href=\"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/Giardino-di-Ninfa_8.webp\" data-wpcp-wp-lb-image=\"1\"><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" width=\"552\" height=\"310\" src=\"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/Giardino-di-Ninfa_8.webp\" alt=\"\" class=\"wp-image-15741\" style=\"width:438px;height:auto\" srcset=\"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/Giardino-di-Ninfa_8.webp 552w, https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/Giardino-di-Ninfa_8-300x168.webp 300w\" sizes=\"(max-width: 552px) 100vw, 552px\" \/><\/a><a href=\"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/Giardino-di-Ninfa_8.webp\" data-fancybox=\"wpcp-wp-img-15741\" class=\"wpcp-lightbox-trigger wpcp-advanced-image-lightbox-icon wpcp-position-top-right wpcp-advanced-image-lightbox-icon-hover wpcp-global-lightbox-icon wpcp-lightbox-icon--global wpcp-lb-icon-style-default\" data-wpcp-lb-icon-source=\"global\" aria-label=\"Open image in lightbox\" data-thumb-src=\"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/Giardino-di-Ninfa_8-300x168.webp\" data-wpcp-lb-single=\"1\"><span class=\"wpcp-icon-container\"><svg viewBox=\"0 0 20 20\"><path d=\"M17.6585 16.025L14.2437 12.6198C15.1716 11.3338 15.6121 9.7613 15.4871 8.1819C15.362 6.60251 14.6795 5.11847 13.5607 3.99351C12.936 3.36206 12.1916 2.86066 11.3709 2.51845C10.5502 2.17623 9.66952 2 8.77995 2C7.89039 2 7.00969 2.17623 6.18899 2.51845C5.36829 2.86066 4.62395 3.36206 3.99919 3.99351C3.36594 4.61649 2.86312 5.35871 2.51992 6.17708C2.17673 6.99545 2 7.87365 2 8.76068C2 9.64772 2.17673 10.5259 2.51992 11.3443C2.86312 12.1627 3.36594 12.9049 3.99919 13.5279C5.11957 14.6901 6.62279 15.4103 8.23285 15.5562C9.84291 15.7022 11.4517 15.2641 12.7639 14.3224L16.1788 17.7275C16.3849 17.9034 16.6473 18 16.9186 18C17.1899 18 17.4523 17.9034 17.6585 17.7275C18.1138 17.16 18.1138 16.5925 17.6585 16.025ZM5.59278 12.0523C5.16258 11.6298 4.82094 11.1263 4.58774 10.5709C4.35455 10.0156 4.23446 9.41951 4.23446 8.81744C4.23446 8.21536 4.35455 7.6193 4.58774 7.06394C4.82094 6.50859 5.16258 6.00503 5.59278 5.58257C6.01644 5.15359 6.52144 4.81292 7.07838 4.58039C7.63532 4.34786 8.23308 4.22811 8.83687 4.22811C9.44066 4.22811 10.0384 4.34786 10.5954 4.58039C11.1523 4.81292 11.6573 5.15359 12.081 5.58257C12.5112 6.00503 12.8528 6.50859 13.086 7.06394C13.3192 7.6193 13.4393 8.21536 13.4393 8.81744C13.4393 9.41951 13.3192 10.0156 13.086 10.5709C12.8528 11.1263 12.5112 11.6298 12.081 12.0523C11.6573 12.4813 11.1523 12.822 10.5954 13.0545C10.0384 13.287 9.44066 13.4068 8.83687 13.4068C8.23308 13.4068 7.63532 13.287 7.07838 13.0545C6.52144 12.822 6.01644 12.4813 5.59278 12.0523Z\" \/><\/svg><\/span><\/a><\/div><\/figure><\/div>\n\n\n<p><strong>L\u2019acqua ha un ruolo decisivo<\/strong>: il fiume Ninfa, il lago e i canali mantengono un ambiente fresco e umido, favorevole a molte specie vegetali e animali. La&nbsp;<strong>fauna<\/strong>&nbsp;comprende uccelli come il martin pescatore, l\u2019assiolo, il picchio rosso, il passero solitario, il falco pellegrino, la gallinella d\u2019acqua e l\u2019airone cenerino; tra i mammiferi sono segnalati tasso, istrice, volpe, faina, riccio e donnola, mentre muri e radure ospitano ramarri, lucertole e upupe.&nbsp;Un dato interessante riguarda la tutela dell\u2019area: il Giardino di Ninfa \u00e8&nbsp;<strong>Monumento Naturale Regionale<\/strong>&nbsp;e fa parte del sistema delle&nbsp;<strong>Oasi Affiliate WWF<\/strong>; accanto al giardino si trova inoltre il&nbsp;<strong>Parco Pantanello<\/strong>, nato per ricostruire un lembo dell\u2019antica palude pontina e oggi importante punto di sosta per l\u2019avifauna migratoria. In questo senso Ninfa non \u00e8 solo un giardino romantico, ma un piccolo&nbsp;<strong>laboratorio di biodiversit\u00e0<\/strong>, dove la bellezza scenografica coincide con la conservazione della natura.<\/p>\n\n\n\n<p><strong>Se il post ti \u00e8 piaciuto, metti \u201cmi piace\u201d sulla mia pagina&nbsp;<\/strong><a href=\"https:\/\/www.facebook.com\/sguardoadest\"><strong>facebook<\/strong><\/a><strong>&nbsp;e continua a seguire<\/strong><a href=\"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/\"><strong>&nbsp;Sguardo Ad Est.&nbsp;<\/strong><\/a><strong>Grazie!<\/strong><\/p>\n\n\n\n<ul>\n<li><strong>Seguimi anche su:<\/strong><\/li>\n\n\n\n<li><strong>Instagram:&nbsp;<\/strong><a href=\"https:\/\/www.instagram.com\/sguardoadest\/\">https:\/\/www.instagram.com\/sguardoadest\/<\/a><strong><\/strong><\/li>\n\n\n\n<li><strong>Twitter<\/strong>:&nbsp;<a href=\"https:\/\/twitter.com\/Sguardoadest1\">https:\/\/twitter.com\/Sguardoadest1<\/a><strong><\/strong><\/li>\n\n\n\n<li><strong>Pinterest:&nbsp;<\/strong><a href=\"https:\/\/www.pinterest.it\/SguardoAdEst\/_saved\/\">https:\/\/www.pinterest.it\/SguardoAdEst\/_saved\/<\/a><strong><\/strong><\/li>\n\n\n\n<li><strong>Linkedin:&nbsp;<\/strong><a href=\"https:\/\/www.linkedin.com\/in\/sguardo-ad-est-blog-47545b1ab\/detail\/recent-activity\/\">https:\/\/www.linkedin.com\/in\/sguardo-ad-est-blog-47545b1ab\/detail\/recent-activity\/<\/a><strong><\/strong><\/li>\n\n\n\n<li><strong>Facebook<\/strong>:&nbsp;<a href=\"https:\/\/www.facebook.com\/sguardoadest\">https:\/\/www.facebook.com\/sguardoadest<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><strong>Facebook<\/strong>:&nbsp;<a href=\"https:\/\/www.facebook.com\/duck.amelia\">https:\/\/www.facebook.com\/duck.amelia<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><strong>YouTube.&nbsp;<\/strong><a href=\"https:\/\/www.youtube.com\/channel\/UCRltYIZk55MiHbw45taqHhg\">https:\/\/www.youtube.com\/channel\/UCRltYIZk55MiHbw45taqHhg<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><strong>Tik<\/strong>&nbsp;<strong>Tok<\/strong>:&nbsp;<a href=\"https:\/\/www.tiktok.com\/@sguardo.ad.est\">https:\/\/www.tiktok.com\/@sguardo.ad.est<\/a><\/li>\n\n\n\n<li><strong>Telegram:&nbsp;<\/strong><a href=\"https:\/\/t.me\/Sguardo_Ad_est\">https:\/\/t.me\/Sguardo_Ad_est<\/a><\/li>\n<\/ul>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Perdetevi tra le bellezze suggestive del Giardino di Ninfa, vicino Latina. Un luogo sospeso tra storia medievale, rovine romantiche e natura rigogliosa. Dalla famiglia Caetani a Lelia Caetani, fino alla flora e fauna dell\u2019Oasi WWF, concedetevi un viaggio in uno dei giardini pi\u00f9 suggestivi del Lazio!<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":15736,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"_acf_changed":false,"_uag_custom_page_level_css":"","footnotes":""},"categories":[581],"tags":[1351,1357,1362,1352,1269,1353,677,1359,1360,1354,1355,1358,1361,1222],"acf":[],"yoast_head":"<!-- This site is optimized with the Yoast SEO plugin v22.8 - https:\/\/yoast.com\/wordpress\/plugins\/seo\/ -->\n<title>Il Giardino di Ninfa: una visita imperdibile tra storia, ruderi e meraviglie naturali nel cuore del Lazio - Sguardo Ad Est<\/title>\n<meta name=\"description\" content=\"Scopri il Giardino di Ninfa: storia medievale, Lelia Caetani, ruderi romantici, flora, fauna e curiosit\u00e0 in uno dei luoghi pi\u00f9 magici del Lazio.\" \/>\n<meta name=\"robots\" content=\"index, follow, max-snippet:-1, max-image-preview:large, max-video-preview:-1\" \/>\n<link rel=\"canonical\" href=\"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/giardino-di-ninfa-storia-ruderi-natura\/\" \/>\n<meta property=\"og:locale\" content=\"it_IT\" \/>\n<meta property=\"og:type\" content=\"article\" \/>\n<meta property=\"og:title\" content=\"Il Giardino di Ninfa: una visita imperdibile tra storia, ruderi e meraviglie naturali nel cuore del Lazio - Sguardo Ad Est\" \/>\n<meta property=\"og:description\" content=\"Scopri il Giardino di Ninfa: storia medievale, Lelia Caetani, ruderi romantici, flora, fauna e curiosit\u00e0 in uno dei luoghi pi\u00f9 magici del Lazio.\" \/>\n<meta property=\"og:url\" content=\"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/giardino-di-ninfa-storia-ruderi-natura\/\" \/>\n<meta property=\"og:site_name\" content=\"Sguardo Ad Est\" \/>\n<meta property=\"article:publisher\" content=\"https:\/\/www.facebook.com\/groups\/www.sguardoadest.it\/\" \/>\n<meta property=\"article:published_time\" content=\"2026-09-26T15:52:22+00:00\" \/>\n<meta property=\"article:modified_time\" content=\"2026-09-26T15:53:26+00:00\" \/>\n<meta property=\"og:image\" content=\"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/Giardino-di-Ninfa_7.webp\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:width\" content=\"552\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:height\" content=\"310\" \/>\n\t<meta property=\"og:image:type\" content=\"image\/webp\" \/>\n<meta name=\"author\" content=\"admin\" \/>\n<meta name=\"twitter:card\" content=\"summary_large_image\" \/>\n<meta name=\"twitter:label1\" content=\"Scritto da\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data1\" content=\"admin\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:label2\" content=\"Tempo di lettura stimato\" \/>\n\t<meta name=\"twitter:data2\" content=\"8 minuti\" \/>\n<script type=\"application\/ld+json\" class=\"yoast-schema-graph\">{\"@context\":\"https:\/\/schema.org\",\"@graph\":[{\"@type\":\"WebPage\",\"@id\":\"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/giardino-di-ninfa-storia-ruderi-natura\/\",\"url\":\"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/giardino-di-ninfa-storia-ruderi-natura\/\",\"name\":\"Il Giardino di Ninfa: una visita imperdibile tra storia, ruderi e meraviglie naturali nel cuore del Lazio - Sguardo Ad Est\",\"isPartOf\":{\"@id\":\"http:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/#website\"},\"primaryImageOfPage\":{\"@id\":\"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/giardino-di-ninfa-storia-ruderi-natura\/#primaryimage\"},\"image\":{\"@id\":\"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/giardino-di-ninfa-storia-ruderi-natura\/#primaryimage\"},\"thumbnailUrl\":\"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/Giardino-di-Ninfa_7.webp\",\"datePublished\":\"2026-09-26T15:52:22+00:00\",\"dateModified\":\"2026-09-26T15:53:26+00:00\",\"author\":{\"@id\":\"http:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/#\/schema\/person\/4426f5563274ec8cd5195f6a671ce4b2\"},\"description\":\"Scopri il Giardino di Ninfa: storia medievale, Lelia Caetani, ruderi romantici, flora, fauna e curiosit\u00e0 in uno dei luoghi pi\u00f9 magici del Lazio.\",\"breadcrumb\":{\"@id\":\"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/giardino-di-ninfa-storia-ruderi-natura\/#breadcrumb\"},\"inLanguage\":\"it-IT\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"ReadAction\",\"target\":[\"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/giardino-di-ninfa-storia-ruderi-natura\/\"]}]},{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"it-IT\",\"@id\":\"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/giardino-di-ninfa-storia-ruderi-natura\/#primaryimage\",\"url\":\"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/Giardino-di-Ninfa_7.webp\",\"contentUrl\":\"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/Giardino-di-Ninfa_7.webp\",\"width\":552,\"height\":310,\"caption\":\"Giardino di Ninfa\"},{\"@type\":\"BreadcrumbList\",\"@id\":\"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/giardino-di-ninfa-storia-ruderi-natura\/#breadcrumb\",\"itemListElement\":[{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":1,\"name\":\"Home\",\"item\":\"http:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/\"},{\"@type\":\"ListItem\",\"position\":2,\"name\":\"Il Giardino di Ninfa: una visita imperdibile tra storia, ruderi e meraviglie naturali nel cuore del Lazio\"}]},{\"@type\":\"WebSite\",\"@id\":\"http:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/#website\",\"url\":\"http:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/\",\"name\":\"Sguardo Ad Est\",\"description\":\"occhi nuovi su Roma\",\"potentialAction\":[{\"@type\":\"SearchAction\",\"target\":{\"@type\":\"EntryPoint\",\"urlTemplate\":\"http:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/?s={search_term_string}\"},\"query-input\":\"required name=search_term_string\"}],\"inLanguage\":\"it-IT\"},{\"@type\":\"Person\",\"@id\":\"http:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/#\/schema\/person\/4426f5563274ec8cd5195f6a671ce4b2\",\"name\":\"admin\",\"image\":{\"@type\":\"ImageObject\",\"inLanguage\":\"it-IT\",\"@id\":\"http:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/#\/schema\/person\/image\/\",\"url\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/f96336376bd6581b0241a79997923e47?s=96&d=mm&r=g\",\"contentUrl\":\"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/f96336376bd6581b0241a79997923e47?s=96&d=mm&r=g\",\"caption\":\"admin\"},\"url\":\"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/author\/admin\/\"}]}<\/script>\n<!-- \/ Yoast SEO plugin. -->","yoast_head_json":{"title":"Il Giardino di Ninfa: una visita imperdibile tra storia, ruderi e meraviglie naturali nel cuore del Lazio - Sguardo Ad Est","description":"Scopri il Giardino di Ninfa: storia medievale, Lelia Caetani, ruderi romantici, flora, fauna e curiosit\u00e0 in uno dei luoghi pi\u00f9 magici del Lazio.","robots":{"index":"index","follow":"follow","max-snippet":"max-snippet:-1","max-image-preview":"max-image-preview:large","max-video-preview":"max-video-preview:-1"},"canonical":"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/giardino-di-ninfa-storia-ruderi-natura\/","og_locale":"it_IT","og_type":"article","og_title":"Il Giardino di Ninfa: una visita imperdibile tra storia, ruderi e meraviglie naturali nel cuore del Lazio - Sguardo Ad Est","og_description":"Scopri il Giardino di Ninfa: storia medievale, Lelia Caetani, ruderi romantici, flora, fauna e curiosit\u00e0 in uno dei luoghi pi\u00f9 magici del Lazio.","og_url":"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/giardino-di-ninfa-storia-ruderi-natura\/","og_site_name":"Sguardo Ad Est","article_publisher":"https:\/\/www.facebook.com\/groups\/www.sguardoadest.it\/","article_published_time":"2026-09-26T15:52:22+00:00","article_modified_time":"2026-09-26T15:53:26+00:00","og_image":[{"width":552,"height":310,"url":"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/Giardino-di-Ninfa_7.webp","type":"image\/webp"}],"author":"admin","twitter_card":"summary_large_image","twitter_misc":{"Scritto da":"admin","Tempo di lettura stimato":"8 minuti"},"schema":{"@context":"https:\/\/schema.org","@graph":[{"@type":"WebPage","@id":"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/giardino-di-ninfa-storia-ruderi-natura\/","url":"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/giardino-di-ninfa-storia-ruderi-natura\/","name":"Il Giardino di Ninfa: una visita imperdibile tra storia, ruderi e meraviglie naturali nel cuore del Lazio - Sguardo Ad Est","isPartOf":{"@id":"http:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/#website"},"primaryImageOfPage":{"@id":"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/giardino-di-ninfa-storia-ruderi-natura\/#primaryimage"},"image":{"@id":"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/giardino-di-ninfa-storia-ruderi-natura\/#primaryimage"},"thumbnailUrl":"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/Giardino-di-Ninfa_7.webp","datePublished":"2026-09-26T15:52:22+00:00","dateModified":"2026-09-26T15:53:26+00:00","author":{"@id":"http:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/#\/schema\/person\/4426f5563274ec8cd5195f6a671ce4b2"},"description":"Scopri il Giardino di Ninfa: storia medievale, Lelia Caetani, ruderi romantici, flora, fauna e curiosit\u00e0 in uno dei luoghi pi\u00f9 magici del Lazio.","breadcrumb":{"@id":"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/giardino-di-ninfa-storia-ruderi-natura\/#breadcrumb"},"inLanguage":"it-IT","potentialAction":[{"@type":"ReadAction","target":["https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/giardino-di-ninfa-storia-ruderi-natura\/"]}]},{"@type":"ImageObject","inLanguage":"it-IT","@id":"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/giardino-di-ninfa-storia-ruderi-natura\/#primaryimage","url":"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/Giardino-di-Ninfa_7.webp","contentUrl":"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/Giardino-di-Ninfa_7.webp","width":552,"height":310,"caption":"Giardino di Ninfa"},{"@type":"BreadcrumbList","@id":"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/giardino-di-ninfa-storia-ruderi-natura\/#breadcrumb","itemListElement":[{"@type":"ListItem","position":1,"name":"Home","item":"http:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/"},{"@type":"ListItem","position":2,"name":"Il Giardino di Ninfa: una visita imperdibile tra storia, ruderi e meraviglie naturali nel cuore del Lazio"}]},{"@type":"WebSite","@id":"http:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/#website","url":"http:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/","name":"Sguardo Ad Est","description":"occhi nuovi su Roma","potentialAction":[{"@type":"SearchAction","target":{"@type":"EntryPoint","urlTemplate":"http:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/?s={search_term_string}"},"query-input":"required name=search_term_string"}],"inLanguage":"it-IT"},{"@type":"Person","@id":"http:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/#\/schema\/person\/4426f5563274ec8cd5195f6a671ce4b2","name":"admin","image":{"@type":"ImageObject","inLanguage":"it-IT","@id":"http:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/#\/schema\/person\/image\/","url":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/f96336376bd6581b0241a79997923e47?s=96&d=mm&r=g","contentUrl":"https:\/\/secure.gravatar.com\/avatar\/f96336376bd6581b0241a79997923e47?s=96&d=mm&r=g","caption":"admin"},"url":"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/author\/admin\/"}]}},"uagb_featured_image_src":{"full":["https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/Giardino-di-Ninfa_7.webp",552,310,false],"thumbnail":["https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/Giardino-di-Ninfa_7-150x150.webp",150,150,true],"medium":["https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/Giardino-di-Ninfa_7-300x168.webp",300,168,true],"medium_large":["https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/Giardino-di-Ninfa_7.webp",552,310,false],"large":["https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/Giardino-di-Ninfa_7.webp",552,310,false],"1536x1536":["https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/Giardino-di-Ninfa_7.webp",552,310,false],"2048x2048":["https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/wp-content\/uploads\/2026\/09\/Giardino-di-Ninfa_7.webp",552,310,false]},"uagb_author_info":{"display_name":"admin","author_link":"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/author\/admin\/"},"uagb_comment_info":0,"uagb_excerpt":"Perdetevi tra le bellezze suggestive del Giardino di Ninfa, vicino Latina. Un luogo sospeso tra storia medievale, rovine romantiche e natura rigogliosa. Dalla famiglia Caetani a Lelia Caetani, fino alla flora e fauna dell\u2019Oasi WWF, concedetevi un viaggio in uno dei giardini pi\u00f9 suggestivi del Lazio!","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15734"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=15734"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15734\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":15743,"href":"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/15734\/revisions\/15743"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/15736"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=15734"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=15734"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.sguardoadest.it\/new_blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=15734"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}